Bij Santé Partners speelt de cliëntenraad een belangrijke rol in het vertalen van ervaringen, wensen en behoeften van cliënten naar de organisatie. In gesprek met Marike, ambtelijk secretaris van de cliëntenraad, wordt duidelijk hoe belangrijk het is om cliënten niet alleen te vertegenwoordigen, maar hen ook zo vroeg mogelijk te betrekken bij ontwikkelingen binnen de organisatie.
Santé Partners is een zorgorganisatie in de regio Utrecht en Midden-Gelderland die mensen ondersteunt met zorg, welzijn en wonen, dicht bij huis en in de eigen leefomgeving. Ze richten zich op wat iemand zelf kan en bieden hulp, behandeling en passende ondersteuning waar nodig. Santé Partners verzorgt zorg voor ongeveer 15.000 cliënten en telt ruim 1.500 medewerkers die in hun eigen omgeving aan de slag zijn.
Zorg in Dialoog is een online aanpak om groepen van 10 tot 10.000en over vraagstukken in dialoog te laten gaan, en voort te bouwen op elkaars meningen. Online, met privacy en meedoen op je eigen moment, vanuit je eigen, natuurlijke werkomgeving. Dit werkt hoge participatie in de hand,hoge kwaliteit van inbreng, een groot effect op het kunnen leren van elkaar enbeter beslissen. Zorg in Dialoog interviewt met regelmaat mensen die opvallen in de zorg door hun inzet (en impact) voor (mede)zeggenschap. Dit zijn soms organisaties die al met onze oplossing werken en andere keren niet.
Marike werkt inmiddels twee jaar bij Santé Partners. Daarvoor vervulde zij al een vergelijkbare functie bij eenandere organisatie. De overstap maakte zij bewust, onder meer omdat Santé Partners meer uren bood, maar vooral ook omdat de organisatie haar aanspreekt.“Ik vind het een erg leuke organisatie,” vertelt ze. “De cliëntenraad is ook erg enthousiast en ik vind de samenwerking heel prettig”.
Aandacht voor belangen van anderen
De interesse in de cliëntenraad komt voor Marike niet uit de lucht vallen. In haar eerdere werk in de personeelszaken had zij al veel te maken met belangen van medewerkers. Daar ontwikkelde zij oog voor wat mensen nodig hebben en waar zij tegenaan lopen. Diezelfde houding zet zij nu in voor cliënten. “Ik heb nu natuurlijk veel oog voor cliënten. Dat vind ik enorm leuk om te doen,” zegt ze.
Die betrokkenheid zie je ook terug in hoe zij kijkt naar zeggenschap. Voor haar begint goede medezeggenschap bij het tijdig betrekken van cliënten zelf. Niet pas aan het einde van een proces, maar juist al aan de voorkant. Op die manier kunnen hun ervaringen en ideeën echt worden meegenomen in de besluitvorming.
Samen met cliënten
Op de vraag of er onderwerpen zijn waarover de cliëntenraad zonder achterban kan beslissen, is Marike duidelijk:eigenlijk niet. De cliëntenraadsleden zijn zelf vaak ook cliënt of mantelzorger, en daarnaast organiseert de raad veel activiteiten met cliënten.Daardoor is het contact met de achterban sterk verankerd in het dagelijks werk.
Dat maakt de raad niet alleen representatief, maar ook dicht bij de praktijk. Het uitgangspunt is steeds dat cliënten gehoord en betrokken worden. Juist daardoor kan de raad beter aansluiten bij wat er leeft in de organisatie.
Nieuwe leden vinden
Een cliëntenraad kan alleen goed functioneren als er voldoende betrokken mensen meedoen. Daarom is het werven van nieuwe leden belangrijk. Santé Partners zette vorig jaar een actieve mailing uit en dat leverde meteen drie nieuwe leden op. Daarnaast staat de vacature nog steeds op de website, zodat geïnteresseerden zich kunnen blijven melden.
Volgens Marike groeit de samenwerking vanzelf wanneer mensen langer in de raad zitten. “Je wordt steeds beter in het overleggen en samenwerken en raakt op elkaar ingespeeld,” legt ze uit. Daarmee wordt zichtbaar dat ervaring en onderlinge afstemming een belangrijke basisvormen voor een sterke raad.
Goede organisatie helpt
De manier waarop de cliëntenraad binnen de organisatie is ingebed, is volgens Marike cruciaal. Vooral het contact met de raad van bestuur is daarbij belangrijk. Die schuift maandelijks aan bij de vergaderingen, waardoor er direct en structureel overleg mogelijk is.
Daarnaast maakt de raad jaarlijks een vergaderschema, waarin ook andere betrokkenen, zoals vakgroeps voorzitters en regiodirecteuren, worden uitgenodigd. Zij geven toelichting op onderwerpen die spelen. Ook is er nauw contact met medewerkers kwaliteit van Santé Partners, die de raad meenemen in het kwaliteitsbeeld. Volgens Marike werkt die samenwerking heel goed.
Terugkoppelingnaar cliënten
Een belangrijke vraag voor elke cliëntenraad is hoe het werk terugkomt bij de mensen om wie het gaat. Bij SantéPartners gebeurt dat op meerdere manieren. Via de coördinator van de familie-en thuisraden wordt informatie teruggekoppeld naar de locaties. Ook verschijnt er een jaarverslag op de website, en er wordt gewerkt aan een nieuwsbrief.
Een mooi voorbeeld van directe dialoog is het cliëntenpanel dat via Zorg in Dialoog is georganiseerd, met gebruik van de technologie van CircleLytics. Marike zag daar veel openheid: mensen deelden snel wat hen opviel en wat volgens hen beter kon. De respons was meteen groot; op de eerste dag deden al veertig deelnemers mee.
Vroeger aan tafel
Als het aan Marike ligt, wordt de zeggenschap van cliënten de komende jaren nog sterker. Haar wens is dat er directer contact komt met cliënten en dat de raad nog beter weet wat er speelt.Ook wil ze vaker locaties bezoeken en zichtbaar aanwezig zijn. “We willen zo vroeg mogelijk betrokken worden,” zegt ze. “Dan kan het perspectief van cliënten zo vroeg mogelijk zichtbaar zijn. Dan kan het echt goed worden meegenomen”.
Dat is misschien wel de kern van dit interview: medezeggenschap werkt het best wanneer cliënten niet achteraf worden geïnformeerd, maar vanaf het begin serieus worden meegenomen. Zo ontstaat niet alleen meer betrokkenheid, maar ook beter beleid.
Afsluiting
Het gesprek met Marike laat zien dat een sterke cliëntenraad draait om verbinding, timing en oprechte aandacht voor de leefwereld van cliënten. Door vroeg te luisteren, actief contact te zoekenen goed samen te werken binnen de organisatie, kan de raad echt verschil maken.
